Krótka odpowiedź: można złożyć pismo zmierzające do zakończenia sprawy, ale nie zawsze oznacza to skuteczną rezygnację z upadłości. Przed ogłoszeniem upadłości chodzi o cofnięcie wniosku. Po jej ogłoszeniu właściwy jest wniosek o umorzenie postępowania. W obu sytuacjach znaczenie ma ochrona wierzycieli. Samo zaprzestanie współpracy z syndykiem albo płacenia rat nie kończy sprawy i może pozbawić dłużnika oddłużenia.
Stan prawny: 22 października 2026 r. Poniższy opis dotyczy obecnych zasad. Starsze sprawy wymagają sprawdzenia przepisów przejściowych.
Spis treści
- Cofnięcie wniosku przed ogłoszeniem upadłości
- Umorzenie postępowania po ogłoszeniu upadłości
- Sprawa wszczęta na wniosek wierzyciela
- Co dzieje się z długami i majątkiem?
- Rezygnacja podczas planu spłaty
- Ponowny wniosek i starsze sprawy
Czy można cofnąć wniosek o upadłość konsumencką?
Dłużnik może złożyć oświadczenie o cofnięciu swojego wniosku w toku postępowania o ogłoszenie upadłości. Nie jest jednak prawidłowe zapewnienie, że sąd w każdej sytuacji jest nim związany. Art. 29a ust. 1 Prawa upadłościowego pozwala sądowi uznać cofnięcie za niedopuszczalne, jeżeli prowadziłoby do pokrzywdzenia wierzycieli. Przepis ten stosuje się odpowiednio także w obecnej procedurze konsumenckiej.
W piśmie należy wskazać sąd, sygnaturę i jednoznacznie określić żądanie oraz przyczynę cofnięcia. Jeżeli postanowienie o ogłoszeniu upadłości zostało już wydane, nie należy zakładać, że zwykłe cofnięcie wniosku automatycznie je usuwa. Trzeba ustalić stan sprawy, prawomocność orzeczenia i właściwy środek procesowy. Ogłoszenie upadłości wywołuje skutki już z datą wydania postanowienia.
Czy po ogłoszeniu upadłości można zrezygnować?
Art. 49110 ust. 1 przewiduje umorzenie postępowania na wniosek upadłego. Jednocześnie ust. 3 stanowi, że sąd nie umarza postępowania, jeżeli mogłoby to skutkować pokrzywdzeniem wierzycieli. Wniosek upadłego nie daje więc bezwarunkowego prawa do zakończenia sprawy.
Sąd ocenia konkretną sytuację: stan likwidacji, środki zgromadzone w masie, interes wierzycieli i skutki zakończenia postępowania. Potrzeba ochrony wierzycieli może wystąpić np. po sprzedaży składnika majątku, przed podziałem uzyskanych pieniędzy albo wtedy, gdy syndyk dochodzi zwrotu majątku wyprowadzonego przed upadłością. Samo niezadowolenie z wysokości potrąceń nie przesądza o uwzględnieniu wniosku.
Na postanowienie w przedmiocie umorzenia przysługuje zażalenie (art. 49110 ust. 4). Do czasu skutecznego zakończenia sprawy należy wykonywać obowiązki wobec syndyka i sądu.
Co, jeśli wniosek złożył wierzyciel?
Nie każda upadłość osoby fizycznej jest wszczynana na jej własny wniosek. W przypadkach przewidzianych ustawą, m.in. dotyczących byłych przedsiębiorców, wniosek może złożyć wierzyciel. Zgodnie z art. 49110 ust. 5 do postępowania wszczętego na wniosek wierzyciela nie stosuje się ust. 1 i 2. Upadły nie może zatem żądać umorzenia na zasadzie opisanej w ust. 1 tylko dlatego, że nie chce kontynuować sprawy.
Odrębną kwestią jest oświadczenie dotyczące ubiegania się o oddłużenie na końcowym etapie takiej sprawy, przewidziane w art. 49114 ust. 2. Nie jest ono cofnięciem wniosku wierzyciela ani sposobem na zatrzymanie wcześniejszej likwidacji.
Czy umorzenie postępowania umarza długi i odwraca sprzedaż majątku?
Umorzenie postępowania i umorzenie zobowiązań to różne rozstrzygnięcia. Zakończenie sprawy na żądanie upadłego samo w sobie nie daje oddłużenia. Niezaspokojone zobowiązania pozostają, a wierzyciele mogą dochodzić ich na właściwych zasadach.
Nie należy też zakładać, że umorzenie cofnie wszystkie wcześniejsze czynności. Zmiany stosunków prawnych dokonane na podstawie ustawy co do zasady pozostają skuteczne również po umorzeniu (art. 372). Dotyczy to m.in. konieczności oceny skutków dokonanej już sprzedaży. Sytuacja majątku i rozliczenie środków wymagają osobnego sprawdzenia.
Czy można przestać wykonywać plan spłaty?
Samo zaprzestanie płacenia rat nie jest bezpiecznym sposobem rezygnacji. Może prowadzić do uchylenia planu bez umorzenia zobowiązań na podstawie art. 49120.
Jeżeli przyczyną są rzeczywiste trudności w wykonaniu planu, należy rozważyć wniosek z art. 49119: o zmianę planu, a przy trwałej niemożności spłaty wynikającej z okoliczności niezależnych od upadłego — o uchylenie planu i umorzenie niewykonanych zobowiązań. Spełnienie przesłanek ocenia sąd. To inne rozwiązanie niż umorzenie trwającego postępowania na etapie pracy syndyka.
Czy można ponownie złożyć wniosek? Co ze sprawami sprzed 24 marca 2020 r.?
Samo wcześniejsze cofnięcie wniosku lub umorzenie postępowania nie tworzy ogólnego okresu oczekiwania na nowy wniosek. Nie oznacza jednak gwarancji ponownego oddłużenia. W nowej sprawie sąd ocenia aktualne przesłanki oraz wcześniejsze postępowania i zachowanie dłużnika, w tym okoliczności istotne z punktu widzenia art. 49114a.
Jeżeli wniosek wpłynął przed 24 marca 2020 r., trzeba sprawdzić wcześniejsze brzmienie przepisów i art. 9 ustawy nowelizującej z 30 sierpnia 2019 r. Nie wolno automatycznie przenosić obecnych zasad na starszą sprawę ani dawnych zasad na nowy wniosek.
Przed podjęciem decyzji warto ustalić etap sprawy, stan majątku i skutki dla oddłużenia. Całą procedurę opisuje przewodnik po upadłości konsumenckiej krok po kroku.
Podstawa prawna
- Prawo upadłościowe — aktualny tekst ujednolicony, w szczególności art. 29a, 51 ust. 2, 372, 4912, 49110, 49114, 49114a, 49119 i 49120.
- Ustawa z 30 sierpnia 2019 r. o zmianie Prawa upadłościowego — art. 9 (przepisy przejściowe).
Informacje ogólne nie zastępują oceny akt konkretnego postępowania.




Masz pytania o upadłość konsumencką?
Zapraszam na moją grupę na Facebooku i kanał YouTube. Sprawdź grupę i poradniki wideo.