Z moich obserwacji, a zwłaszcza z treści otrzymywanych zapytań, wynika, że w praktyce bardzo często pojawiają się wątpliwości co do tego, czy w skład masy upadłości wchodzi nadpłata (zwrot) z podatku dochodowego od osób fizycznych wynikająca z ulgi prorodzinnej. W związku z powyższym w dzisiejszym wpisie w sposób zwięzły postaram się odpowiedzieć na to jakże istotne dla upadłych dłużników pytanie.

W skład masy upadłości co do zasady wchodzi cały majątek upadłego dłużnika istniejący w dniu ogłoszenia upadłości, jak i nabyty w toku postępowania upadłościowego. Wyłączeniu z masy upadłości podlegają zasadniczo jedynie te składniki majątku, które w sposób wyraźny zostały wyłączone spod egzekucja.

Zgodnie z przepisami art. 27f ust. 1 ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej jako PDOFizU) od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27 DOFizU, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b DOFizU, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

1) wykonywał władzę rodzicielską;
2) pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało;
3)sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

Zwrot podatku z tytułu ulgi prorodzinnej, podobnie jak wszelkiego rodzaju inne zwroty podatku, nie został wyłączony spod egzekucji. Nie sposób też podciągnąć go pod „świadczenie z tytułu pomocy społecznej”, które z takiego wyłączenia korzysta na podstawie art. 831 § 1 pkt 6) k.p.c.

Zgodnie bowiem z treścią przepisów art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 12.3.2004 r. o pomocy społecznej świadczeniami pieniężnymi z pomocy społecznej są:

  • zasiłek stały;
  • zasiłek okresowy;
  • zasiłek celowy i specjalny zasiłek celowy;
  • zasiłek i pożyczka na ekonomiczne usamodzielnienie;
  • pomoc na usamodzielnienie oraz na kontynuowanie nauki;
  • świadczenie pieniężne na utrzymanie i pokrycie wydatków związanych z nauką języka polskiego dla cudzoziemców, którzy uzyskali w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy, ochronę uzupełniającą lub zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w  159 ust. 1 pkt 1 lit. c lub d ustawy z 12.12.2013 r. o cudzoziemcach;
  • wynagrodzenie należne opiekunowi z tytułu sprawowania opieki przyznane przez sąd.

Ponadto brak jest podstaw dla uznania zwrotu podatku z tytułu ulgi prorodzinnej za „sumy przyznane przez Skarb Państwa na specjalne cele”, które korzystają z wyłączenia spod egzekucji na mocy przepisów art. 831 § 1 pkt 2) k.p.c., czy też za „świadczenia rodzinne, dodatki rodzinne”, o których mowa w art. 833 § 6 k.p.c.

Muszę jednak przyznać, że spotkałem się już w swojej praktyce z kilkoma przypadkami, w których syndyk pozwalał upadłemu zatrzymać otrzymany zwrot podatku z tytułu ulgi rodzinnej. Niemniej nie wiem czy był to wynik takiej, a nie innej interpretacji przepisów, czy też swego rodzaju akt łaski ze strony syndyka.

zwrot podatku

Dołącz do dyskusji na forum!

Zachęcam do zadawania pytań na forum o upadłości konsumenckiej. Przejdź do strony >>

Dodaj komentarz

8 thoughts on “Czy zwrot podatku z tytułu ulgi prorodzinnej wchodzi w skład masy upadłości?

  1. Osobiście zgadzam się z rozumowaniem Mecenasa.
    Pytanie mam rozwojowe w tym temacie: w styczniu następuje rozprawa o psw, odwołuje się do wyższej instancji wierzyciel (a to trwa jak wiadomo), w marcu upadły składa PIT, w kwietniu zwrot z ww. tytułu z tematu i…? Zwrot dla upadłego czy tenże zajmuje… kto? Syndyk? Syndyk mówi, że „już zakończył”…. – to jak to jest wtedy w praktyce?

    • Problem identyczny jak przy potrącaniu wynagrodzenia. Syndyk swoją funkcję, a co z tym idzie obowiązki kończy dopiero wraz z uprawomocnieniem się postanowienia. Do tego czasu w świetle przepisów ma obowiązek potrącać wynagrodzenie, a także zająć zwrot podatku. Dotyczy to również spadków i darowizn.

      • Tak też mi się wydawało, ale syndyk ma inne zdanie…
        A co się dzieje z tymi pieniędzmi wtedy, jeśli weźmie syndyk – na nowo jest kwota rozdzielana, syndyk weźmie a’konto swoich kosztów i czy przedłuża taka kwota dodatkowo całe postępowanie?
        Jak to jest w praktyce – chodzi o sytuację wpływu pieniędzy po nieprawomocnym postanowieniu psw w rejonowym a przed rozpatrzeniem w okręgowym?

        • W praktyce kwoty takie są gromadzone przez syndyka i zwracane dłużnikowi po uprawomocnieniu. postanowienia. No chyba, że byłby to naprawdę duże kwoty, wtedy mógłby być problem i takie rozwiązanie raczej nie wchodziłoby w grę. Nie miałem jeszcze takiego przypadku i można tylko sobie pogdybać jakby dany sąd to rozwiązał.

  2. Jestem osoba z orzeczeniem o niepełnosprawności i pracuje w firmie z statusem pracy chronionej. Prawie rok temu zostala ogloszona moja upadłość konsumencka, syndyk prowafzi swoje czynnosci, a ja mam pytanie czy jesli PEFRON zwroci mi na konto pieniadze za zakup laptopa do pracy, to zy SYNDYK moze zabrac mi te pieniądze???
    Dziekuje za odpowiedz.

  3. Wszystko ok, ale jedna sprawa mnie nurtuje. W związku z upadłością żony (ogłoszoną w czerwcu ubiegłego roku) mamy rozdzielność majątkową. Zatem nie możemy się razem rozliczać. Co jeśli to ja jako nie – upadły rozliczę ulgę na dziecko? Czy żona może mieć z tego powodu jakieś problemy?