Kwota wolna pod potrącenia do 24 marca 2020 r. była niezależna od rzeczywistych potrzeb upadłego dłużnik i jego rodziny. Przepisy na „sztywno” określała jaka cześć dochodów z umowy o pracę, zlecenia, o dzieło, jak i z emerytury i renty była potrącana do masy upadłości. Nie miało przy tym najmniejszego znaczenia czy pozostałe upadłemu środki wystarczą na zaspokojenie niezbędnych kosztów utrzymania jego i rodziny. Na szczęści ostatnia nowelizacja prawa upadłościowego zmieniła taki stan rzeczy i aktualnie istnieje możliwość nawet całkowitego zniesienia potrąceń do masy upadłości.

Potrącenia do masy upadłości przed 24 marca 2020 r.

W prawie upadłościowy próżno szukać przepisów, które wprost określałby jaka część dochodów dłużnika może zostać zajęta przez syndyka. To jak część dochodów jest wyłączona z masy upadłości regulują przepisy znajdujące się w odrębnych aktach prawnych, do których jedynie pośrednio odsyłają przepisy prawa upadłościowego. Przykładowo wysokość potrącenia dokonywanego z wynagrodzenie za prace określają przepisy art. 87 i 871 Kodeksu pracy (więcej na ten temat TUTAJ). Natomiast jeżeli chcemy ustalić jaka część świadczenia emerytalnego lub renty trafi do masy upadłości musimy zajrzeć do ustawy o emeryturach i rantach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (więcej na ten temat TUTAJ).

Niestety jak już wskazałem na wstępie, rzeczone przepisy sztywno określają granice potrąceń, bez uwzględnienia rzeczywistych potrzeb upadłego dłużnik i jego rodziny. Czasami skutkowało to pozostawionemu upadłemu dłużnikowi środków, których wysokość nie pozwalała nawet na zapewnienie minimum egzystencjalnego, tym samym wpędzając go i jego rodzinę w skrajne ubóstwo. Na szczęcie wraz z nowelizacją prawa upadłościowego, która weszła w życie 24 marca 2020 r., zaczęły obowiązywać przepisy, które pozwalają dostosować kwotę potrąceń z dochodów upadłego dłużnika do kosztów jego niezbędnego utrzymania.

Wysokość potrąceń  do 24 marca 2020 r.

Należy zaznaczyć, że nadal w mocy pozostają wspomniane powyżej przepisy określające cześć dochodów wyłączonych z masy upadłości. Jednakże celem niejako uzupełnienia rzeczonych regulacji, ustawodawca wprowadziła do prawa upadłościowego przepisy (art. 63 ust 1a, 1b, 1 c), które określają jaka dodatkowa część dochodów  upadłego nie podlega potrąceniu do masy upadłości.

Upadły, który nie ma na utrzymaniu innych osób

W przypadku upadłego, na którego utrzymaniu nie pozostają inne osoby, do masy upadłości nie wchodzi także część jego dochodu, która łącznie z dochodami wyłączonymi z masy upadłości odpowiada kwocie stanowiącej 150% kwoty określonej w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Łączna kwota dochodu wyłączonego z masy upadłości musi zatem odpowiadać 150% kwoty tzw. kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, tj. kwoty upoważniającą taką osobę do otrzymywania świadczeń z pomocy społecznej.

„Kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej” wynosi aktualnie 461 zł. Zatem łączny dochód wyłączony z masy upadłości wynosi 691,50 zł.

Należy zaznaczyć, że nie ma znaczenia źródło uzyskiwanych dochodów. Mogą one pochodzić zarówno z umów o pracę, umowy zlecenia, jak i emerytury lub renty.

Upadły, który ma na utrzymaniu inne osoby

W przypadku upadłego, na którego utrzymaniu pozostają inne osoby, do masy upadłości nie wchodzi także część jego dochodu, która łącznie z dochodami wyłączonymi z masy upadłości odpowiada iloczynowi liczby osób pozostających na utrzymaniu upadłego oraz upadłego i 150% kwoty określonej w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Chodzi tu o kwotę tzw. kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, które upoważnia członka gospodarstwa domowego do otrzymywania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Kwota rzeczonego kryterium wynosi aktualnie 316 zł (150% = 474 zł).

W związku z powyższym, w przypadku upadłego, który ma na utrzymaniu bezrobotną żonę oraz troje dzieci, kwota wyłączona z masy upadłości będzie wynosiła łącznie 2.370 zł (5 x 474 zł).

Również w tym przypadku nie ma znaczenia źródło uzyskiwanych dochodów. Mogą one pochodzić zarówno z umów o pracę, umowy zlecenia, jak i emerytury lub renty.

Całkowite wyłączenie dochodu z masy upadłości

Ponadto przepisy przewidują możliwość innego określenia części dochodu niewchodzącego do masy upadłości. Dokonuje tego sędzia-komisarz, a w przypadku postępowania w trybie uproszczonym sąd upadłościowy, na wniosek upadłego lub syndyka.

Przy rozstrzyganiu tej kwestii bierze się pod uwagę szczególne potrzeby upadłego i osób pozostających na jego utrzymaniu, w tym ich stan zdrowia, potrzeby mieszkaniowe oraz możliwości ich zaspokojenia.

Należy zaznaczyć, że na takie postanowienie zażalenie przysługuje nie tylko upadłemu, ale również wierzycielom.

Kwota wolna pod potrącenia

Dołącz do dyskusji na forum!

Zachęcam do zadawania pytań na forum o upadłości konsumenckiej. Przejdź do strony >>

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *